Từ cậu bé mặc cảm đến diễn viên gây xúc động trong “Trại buôn người”

Dù chỉ đảm nhận vai phụ và lần đầu đóng phim, Đinh Viết Tường – chàng trai sinh năm 2002 mắc hội chứng TICs – vẫn trở thành điểm nhấn gây sốt trong “Trại Buôn Người”. Hóa thân thành Nhân, nạn nhân khuyết tật bị hành hạ dã man trong đường dây lừa đảo biên giới, nét diễn mộc mạc cùng bi kịch của nhân vật bên cạnh mẹ – NSND Như Quỳnh đã lấy đi nhiều nước mắt khán giả, góp phần đưa bộ phim vượt mốc doanh thu 140 tỷ đồng chưa đầy 1 tuần công chiếu.

Lần đầu đóng phim, Đinh Viết Tường đảm nhận vai Nhân – một nạn nhân khuyết tật trong “Trại buôn người”. Nhân vật có nhiều nét tương đồng với chính anh ngoài đời, từ những biểu hiện của hội chứng Tics đến sự mặc cảm, phụ thuộc và gắn bó với mẹ. Nhưng thay vì chỉ tái hiện câu chuyện của mình, Đinh Viết Tường biến những trải nghiệm từng khiến anh tổn thương thành chất liệu cho vai diễn.

Sự mộc mạc của Tường, đặc biệt trong những cảnh diễn cùng NSND Như Quỳnh, đã tạo nên một trong những tuyến nhân vật để lại nhiều cảm xúc trong phim. Sau khi “Trại buôn người” ra rạp và nhanh chóng vượt mốc doanh thu 100 tỷ đồng, cái tên Đinh Viết Tường cũng được nhiều khán giả biết đến hơn.

Đằng sau vai diễn là một hành trình dài của một chàng trai từng sợ ánh nhìn của người khác, ngại xuất hiện trước đám đông và từng nghĩ mình có thể trở thành gánh nặng cho gia đình.

Không tự tin nhận vai vì sợ ảnh hưởng đoàn phim

Đinh Viết Tường sinh năm 2002 và lần đầu bước vào điện ảnh với “Trại buôn người”. Cơ duyên đến với bộ phim bắt đầu từ cuộc gọi của nhà sản xuất Mèo Bích Trang. Nhưng phản ứng đầu tiên của Tường không phải là vui mừng.

“Ban đầu khi Mẹ Mèo gọi cho em thì em cũng không tự tin để nhận, vì em chưa bao giờ đóng phim, và nhân vật này lại là một nhân vật rất nặng tâm lý. Em sợ mình ảnh hưởng đến mọi người trong quá trình ghi hình”, anh kể.

Nỗi lo ấy không chỉ xuất phát từ việc chưa từng diễn xuất. Nhân vật Nhân có tâm lý phức tạp, trải qua nhiều cảnh bị hành hạ, khống chế và tổn thương. Để thể hiện được nhân vật, diễn viên phải đi vào những trạng thái cảm xúc rất nặng. Tường khi ấy chưa có kinh nghiệm điện ảnh để biết mình có thể đáp ứng những yêu cầu đó hay không. Sau khi được Mèo Bích Trang động viên, anh quyết định tự quay một đoạn diễn thử và gửi cho nhà sản xuất. Ba ngày sau, phản hồi từ ê-kíp khiến Tường có thêm tự tin.

“Cuối cùng em nhận được phản hồi là cả chị Mèo và phía anh Toni đều rất hài lòng về các đoạn diễn thử của em”, Tường nhớ lại. Đó cũng là lúc anh quyết định bước vào một trải nghiệm hoàn toàn mới.

Từ một người chưa từng đóng phim, Tường phải đối diện với máy quay, ánh sáng, bạn diễn, những cảnh hành động và đặc biệt là những phân đoạn tâm lý nặng nề. Nhưng thử thách lớn nhất lại nằm ở việc anh phải tìm cách đưa chính những trải nghiệm của mình vào nhân vật mà không để cảm xúc đời thực lấn át câu chuyện điện ảnh.

Nhân vật Nhân trong “Trại buôn người” có những biểu hiện tương đồng với Đinh Viết Tường ngoài đời. Điều này vừa giúp anh có điểm tựa để hóa thân, vừa tạo ra áp lực. Theo Tường, điều khó nhất không phải là thể hiện những biểu hiện bên ngoài mà là diễn được mặc cảm và tâm lý bị tổn thương của Nhân.

“Mẹ Mèo nói nhân vật Nhân trong phim mang một tâm lý phức tạp và mặc cảm tự ti rất lớn. Đó là phần tâm lý khó nhất mà em phải cảm để có thể diễn được”, anh nói. Ngoài đời, Tường may mắn nhận được tình yêu thương của cha mẹ và bạn bè. Chính vì vậy, để đưa bản thân vào trạng thái tiêu cực nhất của một nhân vật bị dồn đến đường cùng, anh phải cố gắng rất nhiều.

“Ba mẹ em, bạn bè em đều yêu thương em cho dù em có ra sao nên để đẩy đến tâm lý tiêu cực nhất dẫn đến cái chết thì em cũng đã phải cố gắng rất nhiều để diễn được các phân đoạn trong phim”, anh chia sẻ.

Nhân vật Nhân không chỉ chịu tổn thương về thể xác. Anh bị những người trong trại chế giễu, coi thường vì sự khác biệt, bị đối xử như một người không có giá trị. Đó là những cảnh diễn mà Tường không cần phải tưởng tượng hoàn toàn từ đầu. “Những lời cay nghiệt trên phim gợi lại từng ánh mắt, câu nói miệt thị mà em từng gánh chịu ngoài đời. Nỗi đau đó là thật, nên em mang trọn vẹn cảm xúc ấy vào từng phân cảnh”, anh nói.

Nhưng điều khiến Tường nhìn lại những trải nghiệm ấy theo một cách khác là anh không còn đứng ở vị trí của một người chỉ chịu đựng. “Lần này, em không khóc vì tủi thân, mà khóc vì chính mình đã vượt qua nỗi sợ hãi của chính mình”. Đây có lẽ cũng là điểm khác biệt giữa Đinh Viết Tường của những năm trước và Tường của hiện tại. Những điều từng khiến anh muốn thu mình nay trở thành chất liệu để anh kể một câu chuyện trên màn ảnh.

Cảnh mẹ con đặc biệt với NSND Như Quỳnh

Một trong những mối quan hệ quan trọng nhất của Nhân trong phim là với mẹ – nhân vật do NSND Như Quỳnh đảm nhận. Đây cũng là những cảnh để lại nhiều cảm xúc cho Tường, bởi anh tìm thấy sự tương đồng với mối quan hệ của mình ngoài đời.

“Đó là tình yêu thương và sự nương tựa tuyệt đối vào mẹ. Ngoài đời, mẹ là điểm tựa duy nhất giúp em vượt qua giông bão”, Tường nói. Những ánh mắt, sự biết ơn và mong muốn chở che của Nhân dành cho mẹ vì thế không hoàn toàn là cảm xúc được tạo ra từ kỹ thuật diễn xuất.

“Sự gắn kết, ánh mắt biết ơn và mong muốn chở che của mẹ Nhân trên phim hoàn toàn là cảm xúc thật em dành cho mẹ mình”. Đóng cùng một nghệ sĩ nhiều kinh nghiệm như NSND Như Quỳnh cũng là trải nghiệm đặc biệt đối với một diễn viên lần đầu đứng trước máy quay.

Tường không nói rằng NSND Như Quỳnh trực tiếp truyền đạt cho anh những kỹ thuật diễn xuất phức tạp. Điều anh nhớ nhất lại là cảm giác được bạn diễn tạo ra sự an toàn để mình có thể sống với nhân vật. “Cô Như Quỳnh như người mẹ thứ hai của em trên phim trường. Cô không dạy em kỹ xảo diễn xuất mà lan truyền sự ấm áp cho em, dạy em cách lắng nghe cơ thể và thả trôi cảm xúc tự nhiên”.

Với Tường, chỉ cần nhìn vào ánh mắt của NSND Như Quỳnh, anh đã có thể tìm được trạng thái cảm xúc cần thiết cho nhân vật. “Chỉ cần nhìn vào ánh mắt bao dung của cô, em đã thấy mình thực sự là đứa con trai cần được vỗ về”.

Nếu phải chọn một phân đoạn ám ảnh nhất, Tường không chọn cảnh bị đánh đập hay hành hạ mà chọn khoảnh khắc Nhân nhìn mẹ gặp nguy hiểm nhưng không thể làm gì. “Đó là cảnh Nhân bất lực nhìn mẹ mình bị nhóm quản lý tấn công mà bản thân không thể làm gì được. Sự giằng xé giữa tình yêu thương và sự bất lực của một người bệnh khiến con ám ảnh sâu sắc ngay cả khi phim đã đóng máy”, anh kể.

Những cảnh bạo lực trong phim cũng là thử thách đối với diễn viên lần đầu đóng phim. Theo Tường, ê-kíp và các cascadeur đã hỗ trợ kỹ lưỡng để bảo đảm an toàn. Tuy vậy, với những cảnh cần tạo cảm giác chân thực, va chạm, trầy xước hay bầm tím vẫn khó tránh khỏi. “Nhận vài vết thương nhỏ nhưng đổi lấy một phân cảnh chạm đến trái tim khán giả, em thấy hoàn toàn xứng đáng”, anh nói.

Với một diễn viên chưa từng có kinh nghiệm điện ảnh, việc phải thực hiện những cảnh quay như vậy vừa là áp lực vừa là bài học. Tường hiểu rằng để một nhân vật thuyết phục trên màn ảnh, đôi khi diễn viên phải bước ra khỏi vùng an toàn của mình.

“Điều khó khăn nhất là sự cô độc trong tâm hồn”

Nếu vai Nhân giúp khán giả nhìn thấy một nạn nhân chịu tổn thương vì sự khác biệt, câu chuyện ngoài đời của Tường lại cho thấy những khó khăn có thể bắt đầu từ trước khi một người bước vào một hoàn cảnh khắc nghiệt. Tường mắc hội chứng Tics/Tourette từ nhỏ. Những biểu hiện không chủ động của cơ thể từng khiến anh mặc cảm. “Điều khó khăn nhất không phải là sự bất tiện của cơ thể, mà là sự cô độc trong tâm hồn”, Tường chia sẻ.

Anh từng sợ mình bị xem là “kỳ dị”, sợ trở thành gánh nặng của gia đình và thu mình trước thế giới xung quanh. Đó là lý do con đường đến nghệ thuật của Tường không đơn thuần bắt đầu từ mong muốn nổi tiếng. Với anh, việc đứng trên sân khấu hay trước máy quay trước hết là một cách để bước ra khỏi sự mặc cảm. “Em nhận ra nếu cứ trốn chạy, em sẽ mãi thất bại trước căn bệnh. Em chọn bước ra ánh sáng để chứng minh người mắc Tics vẫn có thể sống rực rỡ và có ích”.

Tường cho rằng nghệ thuật cho anh một không gian để được nhìn nhận bằng những gì mình có thể làm, thay vì chỉ được nhìn qua những biểu hiện của hội chứng. “Vì nghệ thuật là nơi duy nhất em được lắng nghe mà không bị phán xét. Khi đứng dưới ánh đèn sân khấu hay trước ống kính, những khiếm khuyết biến thành ngôn ngữ của cảm xúc. Nghệ thuật chọn em, và em chọn sự kiên trì để theo đuổi nó”.

Sau khi “Trại buôn người” ra mắt, sự chú ý dành cho Tường tăng lên. Bên cạnh những lời động viên, anh cũng gặp những bình luận cho rằng mình đang “đem căn bệnh ra PR”. Tường chọn cách không tranh luận. “Em đón nhận tất cả bằng sự bình thản. Em không trách ai cả, vì khi chưa thấu hiểu, người ta dễ nghi ngờ”.

Thay vì giải thích quá nhiều, anh muốn dùng những gì mình làm được để trả lời. “Em tin rằng sự chân thành và những giá trị tích cực em đang cố gắng xây dựng sẽ mang lại cho cộng đồng người mắc Tics sẽ là câu trả lời rõ ràng nhất, thay vì những lời giải thích”.

Quan điểm ấy cũng xuất phát từ hành trình của chính anh. Tường từng mặc cảm, nhưng không muốn câu chuyện của mình chỉ dừng ở sự thương cảm. Anh muốn người mắc Tics có thêm niềm tin rằng họ vẫn có thể học tập, làm việc, sáng tạo và xuất hiện trước cộng đồng.

Trong câu chuyện của Tường, hình ảnh người mẹ xuất hiện xuyên suốt. Từ đời thực đến nhân vật Nhân, tình mẫu tử đều là điểm tựa để anh tìm thấy sức mạnh. “Mẹ là đôi cánh, là lá chắn và là tất cả của em. Những ngày tháng tăm tối nhất, mẹ chưa từng bỏ cuộc hay thở dài trước mặt em”, anh nói.

Tường cho rằng nếu không có sự đồng hành ấy, anh khó có thể đi đến ngày hôm nay. “Không có sự hy sinh và lòng tin kiên định của mẹ, sẽ không bao giờ có một Đinh Viết Tường tự tin đứng trên màn ảnh rộng ngày hôm nay”. Sự tự tin ấy cũng dần thay đổi cách anh nhìn về các mối quan hệ khác. Tường từng lo lắng những biểu hiện của Tics có thể khiến người khác khó chịu hoặc ngượng ngùng khi ở cạnh mình.

“Em từng rất tự ti và khép kín. Em luôn sợ sự xuất hiện của mình làm đối phương ngượng ngùng”, anh kể. Nhưng hiện tại, anh học cách tin rằng những mối quan hệ chân thành không chỉ được quyết định bởi những khác biệt bên ngoài. “Dần dần em hiểu, tình yêu chân thành sẽ nhìn vào tâm hồn chứ không phải những rung giật ngoài da. Em mở lòng hơn và tin vào những duyên lành”.

Thành công của vai Nhân giúp Tường có thêm động lực theo đuổi nghệ thuật, nhưng anh không muốn tiếp tục chỉ nhận những vai diễn tương đồng với hoàn cảnh của mình. Tường muốn học thêm về diễn xuất, âm nhạc và thử sức ở nhiều dạng vai. “Em muốn tiếp tục học hỏi để trở thành một nghệ sĩ đa năng, không chỉ dừng lại ở các vai diễn đồng cảm với số phận mình”, anh nói.

“Trại buôn người” vì thế có thể được xem là điểm khởi đầu, thay vì đích đến của Đinh Viết Tường. Từ một chàng trai từng ngại xuất hiện trước đám đông, anh lần đầu bước lên màn ảnh rộng và kể một câu chuyện có phần tương đồng với chính mình. Những ánh mắt từng khiến anh sợ hãi giờ trở thành ánh mắt của khán giả dành cho một nhân vật mà anh hóa thân.

Điều Tường muốn mang theo sau vai diễn đầu tiên không chỉ là những lời khen hay sự chú ý. Nam diễn viên 2002 muốn tiếp tục trau dồi kỹ năng diễn xuất và âm nhạc, tìm kiếm những vai diễn mới để thử thách bản thân. Quan trọng hơn, anh muốn câu chuyện của mình có thể truyền thêm động lực cho những người từng mặc cảm vì sự khác biệt. “Em hy vọng nhận được nhiều dạng vai mới để thử thách bản thân và truyền cảm hứng sống tích cực đến mọi người”.

Gia Bảo

Đinh Viết Tường, Trại buôn người, NSND Như Quỳnh